iTeau

Posts Tagged ‘report’

เสียงสะท้อนจาก LC

In บรรณารักษ์ : Librarian, ห้องสมุด : Libraries, library2.0, Thaibrarian on มิถุนายน 10, 2008 at 4:32 pm

เมื่อต้นปีนี้ คณะทำงานชุดพิเศษด้านการควบคุมบรรณานุกรม ที่ตั้งขึ้นโดย LC ได้เผยแพร่รายงาน Off the record (ซึ่งผมเคยเขียนถึงไว้ครั้งหนึ่ง เมื่อตอนที่เปิดรับข้อคิดเห็นครั้งสุดท้าย) ถือได้ว่าเป็นเอกสารที่ได้รับการกล่าวถึงเป็นอย่างมาก ทั้งจากภายใน LC และภายนอก

แต่ที่ดูจะเป็นสีสันมากที่สุด คงจะเป็นการวิจารณ์วิจารณ์จากคนภายใน LC เอง โดยเฉพาะการวิจารณ์รายงานฉบับนี้อย่างถึงพริกถึงของ Thomas Mann บรรณารักษ์ reference ของ LC เอง ซึ่งหลัก ๆ ไม่ใช่เป็นการโต้แย้งในเชิงสมมติฐาน แต่หากเป็นการวิจารณ์ประเด็นที่ขาดตกบกพร่องไปเสียมากกว่า (นอกเรื่องหน่อย พักหลัง ๆ นี่มีการปะทะกันทางวิชาการค่อนข้างบ่อย เมื่อเร็ว ๆ นี้ Marcia Bates ก็โต้ตอบ Hjørland ที่ไปวิพากษ์ paper เรื่อง นิยามของ information ใน JASIST, 59(5):842–844 แอบมันส์เล็กน้อย :D) 

ล่าสุด Deanna B. Marcum ก็ได้ออกรายงานแสดงความคิดเห็นในฐานะตัวแทนของ LC เองแล้ว โดยได้รวบรวมความคิดเห็นจากหลายฝ่ายใน LC (รวมทั้งของ Mann ด้วย) มีประเด็นที่น่าสนใจที่เกี่ยวข้องกับบทบาทของ LC ในการเป็นผู้นำในการควบคุมรายการบรรณานุกรมหลายเรื่อง โดย Marcum ได้ตอบรายงานเป็นข้อ ๆ พร้อมระบุว่า สนับสนุนข้อเสนอแนะหรือไม่ อย่างไร แล้วก็ชี้แจงสิ่งที่ LC กำลังทำอยู่ในปัจจุบันและแผนงานในอนาคต จึงอยากแนะนำให้อ่านกัน

ส่วนใหญ่ Marcum สนับสนุนข้อเสนอเกือบทุกข้อ ยกเว้นข้อที่เสนอแนะให้ปรับปรุงกระบวนการ CIP ให้เป็นกระบวนการอัตโนมัติ (เพื่อลดความซ้ำซ้อน) โดย Marcum ชี้ว่า กระบวนการดังกล่าวยังมีปัญหาในเชิงปฏิบัติ ทั้งความร่วมมือของสำนักพิมพ์ที่โดยทั่วไปยังน้อยอยู่มาก นอกจากนี้ความพยายามที่จะสร้างข้อมูลรายการบรรณานุกรมเชิงบรรยาย (เชิงพรรณนา) ให้เกิดขึ้นก่อนกระบวนการลงรายการนั้น เป็นไปได้เฉพาะกับผู้ผลิตที่เป็นสำนักพิมพ์เพื่อการค้าเท่านั้น อีกทั้งสำนักพิมพ์ต่างประเทศก็ไม่ได้เข้าร่วมโครงการนี้เช่นกัน

ประเด็นที่น่าสนใจอื่น ๆ ก็เช่น ทิศทางของ PCC, ความพยายามที่จะแปลง LCSH ให้อยู่ในรูปแบบของ SKOS เป็นต้น นอกจากนี้ยังมีโปรเจคภายนอกที่ถูกกล่าวถึงในเอกสารฉบับนี้ที่น่าสนใจ เช่น โปรเจค AMeGA เพื่อลดการทำงานในการสร้างและจัดการรายการควบคุม (authority record), ที่ Stanford ก็กำลังศึกษา computational analysis ของ LCSH แต่ที่น่าสนใจที่สุดสำหรับผม คือ การพูดถึง WPopac หรือที่ปัจจุบันเปลี่ยนชื่อเป็น Scriblio (จำได้ว่าเคยเข้าไปดูโปรเจคนี้สมัยเกิดขึ้นใหม่ ไม่คิดว่าตอนนี้จะไปไกลได้เร็วขนาดนี้) ซึ่งเป็นโปรเจคที่พัฒนา OPAC + CMS ของห้องสมุดโดยใช้ WordPress เป็นโครงสร้าง เป็นความร่วมมือร่วมกันระหว่าง Plymouth State University กับ Cook Memorial Library ยิ่งเห็นตัวอย่าง ต้องยอมรับว่าเนียนมาก ถึงแม้ว่าจะยังมีหนทางในการพัฒนาเพิ่มเติมอีกเยอะ (เช่น เรื่อง Browsing, การใช้หัวเรื่องและหมวดหมู่ให้เต็มประโยชน์) แต่ก็ยอมรับว่า tweak ได้เก่งจริง ๆ (แอบชอบ ระบบช่วยคิดคำค้นอัตโนมัติในระหว่างที่พิมพ์ -ออกแนวคล้าย T9 ในมือถือ- และเชื่อมโยงให้เข้ากับ google translation)

อนาคตของการควบคุมรายการบรรณานุกรม

In บรรณารักษ์ : Librarian, ห้องสมุด : Libraries, เป็นการเป็นงาน : Seriously, Thaibrarian on ธันวาคม 3, 2007 at 1:56 am

เมื่อปลายปีที่แล้ว ห้องสมุดรัฐสภาอเมริกัน (LC) ได้จัดตั้งคณะทำงานชุดพิเศษขึ้น เพื่อศึกษาและเสนอะแนะแนวทาง ของการควบคุมรายการบรรณานุกรม ในอนาคต โดยรวบรวมนักวิชาการ และผู้เชี่ยวชาญด้านบรรณารักษศาสตร์ และสารสนเทศศาสตร์จากทั่วประเทศ

ล่าสุด ฉบับร่างรายงานผลการศึกษา ก็ออกมาแล้ว และขณะนี้ก็เปิดรับข้อคิดเห็นจากสาธารณะ ภายในวันที่ 15 ธันวาคมนี้

ผมก็ยังไม่มีเวลาได้อ่านเท่าไหร่ แต่เท่าที่ดูคร่าว ๆ หัวใจหลัก ๆ ของรายงานฉบับนี้ มีอยู่ 5 ประเด็น ได้แก่

  • เพิ่มประสิทธิภาพในการสร้างรายการบรรณานุกรม
  • ขยายโอกาสในการการเข้าถึงวัสดุสารสนเทศที่หายากและมีเอกลักษณ์
  • การประยุกต์ใช้เทคโนโลยีเพื่ออนาคต
  • ข้อพิจารณาด้านชุมชน
  • สร้างความเข้มแข็งให้กับวิชาชีพบรรณารักษศาสตร์และสารสนเทศศาสตร์

ถึงแม้จะเป็นรายงานเฉพาะเพื่อ LC เท่านั้น แต่ก็ต้องยอมรับว่า LC มีอิทธิพลต่อการควบคุมรายการบรรณานุกรม ต่อวงการบรรณรักษศาสตร์และสารสนเทศศาสตร์ทั่วโลกอย่างมาก เพราะฉะนั้น ทิศทางและแนวโน้มของ LC ในอนาคต ก็มีผลต่อชุมชน (ซึ่งจริง ๆ ก็คือ วงการบรรณารักษศาสตร์และสารสนเทศศาสตร์ ทั่วโลก) อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

จากที่อ่านดูคร่าว ๆ แล้ว ก็ต้องบอกว่า ไม่ได้ทำให้ตาลุกวาวแต่อย่างใด แต่รู้สึกใจชึ้นขึ้นมาหน่อย ที่รายงานฉบับนี้ เห็นความสำคัญของความเป็นสากลมากขึ้น จริงอยู่ที่บางครั้ง เรา (ในฐานะประเทศไทย) ก็ไม่ต้องการ dependency จากคนอื่นทั่งหมด แต่ถ้าพิจารณาในมุมมองของมาตรฐาน ก็ต้องยอมรับว่า LC เป็นผู้นำและเป็นผู้ควบคุมมาตรฐานเหล่านี้ ถ้า LC หันมาสนใจ มาตรฐานในเชิงสากล

แต่กระนั้น ก็ดูว่า ประเด็นที่กล่าวในรายงาน (รวมถึงเรื่อง ความเป็นสากล) ก็ไม่ใช่เรื่องใหม่แต่อย่างใด เพียงแต่เป็นประเด็นที่ยังคั่งค้างที่ควรจะทำ แต่ยังไม่ได้ทำ ก็เลยต้องมาสะสาง และเรียงลำดับความสำคัญว่าจะทำอะไรก่อนหลัง ทั้งนีประเด็นสำคัญ มันอยู่ตรงที่เทคโนโลยี ทั้งในเชิงเทคนิค แนวคิดการบริหารจัดการ ตลอดจน (ชุมชน) ผู้ใช้ ที่เปลี่ยนแปลงไปจากช่วงที่เริ่มต้นไปมาก การที่ต้อง maintain ข้อมูลจำนวนมากมายมหาศาล ทำให้การพัฒนาเดินไปได้ช้า กว่าตัวเทคโนโลยี เลยทำให้ LC มีงานที่ต้องสะสางเยอะมาก

บ่นไป บ่นมา ก็อยากแค่จะบอกว่า อยากให้อ่าน แล้วช่วยกันแสดงความคิดเห็น อาจจะทำในนามบุคคล หรือกลุ่มบุคคล (หรือแม้กระทั่งอย่าง สมาคมห้องสมุดฯ จะรับผิดชอบไป​) ผมก็เห็นว่า น่าจะช่วยทำให้เกิดการพูดคุย ถึงปัญหาที่เกิดขึ้นเกี่ยวกับ การควบคุมรายการบรรณานุกรมในบ้านเรามากขึ้น (ที่นอกเหนือไปจาก เรื่อง เครือข่าย)

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.